მკრთალი ტრეპონემა | ანტისხეულები IgM (სიფილისი)

ზოგადი ინფორმაცია

მკრთალი ტრეპონემა – IgM ანტისხეულების გტესტი განსაზღვრავს IgM კლასის ანტისხეულებს სიფილისის გამომწვევი ბაქტერიის — მკრთალი ტრეპონემას მიმართ. ტესტი გამოიყენება სიფილისის ადრეული (პირველადი) ინფექციის დიაგნოსტიკაში

სიფილისი

 სქესობრივი გზით გადამდები ინფექციაა, რომელსაც იწვევს ბაქტერია — Treponema pallidum. დაავადება პროგრესირებადია და მკურნალობის გარეშე შეიძლება დაზიანდეს კანი, ლორწოვანი გარსები, ნერვული სისტემა, გულ-სისხლძარღვთა სისტემა და სხვა ორგანოები.

დაავადებას აქვს რამდენიმე სტადია (პირველადი, მეორეული, ლატენტური და გვიანი), და თითოეულ ეტაპზე გამოვლინება განსხვავებულია — დაწყებული უმტკივნეულო წყლულით, დამთავრებული სისტემური გართულებებით. დროული დიაგნოსტიკა და ანტიბიოტიკოთერაპია სრულად ეფექტურია დაავადების კონტროლისთვის.

მკრთალი ტრეპონემა (Treponema pallidum)ბაქტერიაა (სპიროქეტა), რომელიც იწვევს სიფილისს – ინფექციურ დაავადებას, რომელიც გადაეცემა ძირითადად სქესობრივი კონტაქტით. მისი გადაცემა ასევე შესაძლებელია ტრანსფუზიის და ტრანსპლაცენტური გზებით და მჭიდრო საყოფაცხოვრებო კონტაქტით.

მისი ინკუბაციური პერიოდი შეადგენს 10-90 (ჩვეულებრივ 14-21 დღე) დღეს შანკრის (უმტკივნეულო გენიტალური წყლული) განვითარებამდე.

სიფილისი შეიძლება იყოს თანდაყოლილი და შეძენილი:

• შეძენილი:ადრეული (პირველადი, მეორეული, ადრეული ლატენტური) და გვიანი ინფექცია;
• თანდაყოლილი: ადრეული და გვიანი ინფექცია.

ინტერკურენტული ანტიბიოტიკოთერაპიის არარსებობის შემთხვევაში, დაავადება აზიანებს სხვადასხვა ორგანოს.

შეძენილი სიფილისის კლინიკური გამოვლინებები დამოკიდებულია დაავადების სტადიაზე:

პირველადი კლინიკურად ვლინდება შანკრისა და ადენოპათიის არსებობით. შანკრის არსებობა შეიძლება გაგრძელდეს 2-დან 6 კვირამდე და შეიძლება სპონტანურად განიცადოს რეგრესია სპეციფიური მკურნალობის არარსებობის შემთხვევაშიც კი;

მეორეულიკლინიკურად ვლინდება გამონაყარით ლორწოვან გარსებსა და კანზე (ტორსი, სახე, ხელისგულები), ზოგჯერ თან ახლავს ცხელება, ართრალგია, პოლიადენოპათია, ჰეპატიტი, უვეიტი. კლინიკური ნიშნები ვლინდება შანკრის განვითარებიდან 6 კვირიდან 6 თვემდე. გამონაყარი შეიძლება გაგრძელდეს რამდენიმე დღიდან რამდენიმე კვირამდე. სპეციფიური მკურნალობის არარსებობის შემთხვევაში, გამონაყარი შეიძლება განვითარდეს რამდენიმე ეტაპად, რაც სრულდება 1-2 წლის განმავლობაში უსიმპტომო პერიოდით. შესაძლებელია გამონაყარის სპონტანური რეგრესია მკურნალობის არარსებობის შემთხვევაშიც;

ადრეული ლატენტური სიფილისი და გვიანი ლატენტური სიფილისი არის ინფექციის ეტაპები, რომლებიც მიმდინარეობს კლინიკური სიმპტომების გარეშე. დაავადების დიაგნოსტიკა ასეთ უსიმპტომო კლინიკურ ეტაპებზე შეუძლებელია სეროლოგიური ტესტების დახმარების გარეშე;

მესამეული ვლინდება კანთან დაკავშირებული (ღრძილების), ნევროლოგიური (პროგრესირებადი დამბლა) და გულ-სისხლძარღვთა (სიფილისური აორტა, აორტის ანევრიზმა, კორონარული სტენოზი) სისტემასთან დაკავშირებული კლინიკური სურათით. ნიშნები ჩნდება საწყისი შანკრის განვითარებიდან 4-დან 40 წლამდე პერიოდში.

თანდაყოლილი სიფილისი. ინფექციის ტრანსპლაცენტური გადაცემის რისკმა გაზარდა მისი მნიშვნელობა ორსულობისას. ორსულ ქალში იმუნოლოგიური ტესტების შედეგების ინტერპრეტაცია რთულია ორსულობასთან დაკავშირებული ცრუ დადებითი რეაქციების შესაძლებლობის გამო. დაავადების ტრანსპლაცენტური გადაცემისას შესაძლოა განვითარდეს: სეფსისის ნიშნები, რომლებსაც ნაყოფის სიკვდილამდე მივყავართ, ნაადრევი მშობიარობა და ნევროლოგიური დაზიანებები, რომლებიც მოგვიანებით იჩენს თავს.

Treponema pallidum-ით გამოწვეული ინფექციის დიაგნოსტირებისა და მკურნალობის ეფექტურობის მონიტორინგისთვის გამოიყენება შემდეგი კვლევის მეთოდები:

• პათოგენის პირდაპირი გამოვლენა: მიკროსკოპია, პირდაპირი იმუნოფლუორესცენციის რეაქცია (RIF), მოლეკულური მეთოდები (PCR ანალიზი);
• პათოგენის არაპირდაპირი გამოვლენა (ინფექციის სეროლოგიური მარკერები).

სიფილისის სეროლოგიური დიაგნოზი ეფუძნება ტრეპონემულ და არატრეპონემულ ტესტებს.

პირველადი იმუნური პასუხი წარმოდგენილია IgM ტიპის სპეციფიური ანტი-ტრეპონემული ანტისხეულებით, რომლებიც ვლინდება ინფექციის მე-2 კვირის ბოლოს; ანტი-ტრეპონემული IgG ანტისხეულები ჩნდება მოგვიანებით, მე-4 კვირაში. ამრიგად, კლინიკური სიმპტომების გამოვლენის დასაწყისში პაციენტების უმეტესობას სისხლში აქვს IgM და IgG ანტისხეულები. სპეციფიური IgM ანტისხეულების დონე სწრაფად იკლებს ადრეული სიფილისის ადექვატური მკურნალობის შემდეგ, მაგრამ სპეციფიური IgG ანტისხეულების პერსისტირება გრძელდება სიცოცხლის ბოლომდე. ამ ტიპის ანტისხეულების განსაზღვრა შედის ტრეპონემული ტესტების კომპლექსში.

სწრაფი ტესტი სიფილისის ანტისხეულებზე  გამოიყენება T. pallidum-ის საწინააღმდეგო ანტისხეულების (IgG, IgM და IgA) ხარისხობრივად და შერჩევითად გამოსავლენად მთელ სისხლში, შრატში ან პლაზმაში. ტესტის მგრძნობელობა წარმოადგენს 99.54%-ს, სპეციფიურობა – 100%-ს.